Kremlin in Frankfurt

In Amsterdam studeerde ik ooit Ruslandkunde om mij te bekwamen in de Kremlinologie; het bestuderen van de machtsverhoudingen in de Sovjet-Unie. Ik herinner me vooral de muffe geur van stapels Russische kranten in het Oost-Europa instituut. De Sovjet-Unie stortte in elkaar en aan Kremlinologie heb ik weinig gehad; totdat ik als Europarlementariër een beetje inzicht kreeg in de Europese Centrale Bank (ECB). De ECB geeft geen notulen vrij, is zuinig met verklaringen, geeft geen inzage in interne zaken en dwingt tot lezen tussen de regels. ECB-voorzitter, de Italiaan Mario Draghi, spreekt een codetaal die hij - door Jezuïeten opgeleid - als geen ander beheerst.

De ECB werd gesneden op de maat van de Duitse centrale bank, de Bundesbank. Hoofdtaak was het bedwingen van inflatie. De eerste voorzitter, Wim Duisenberg, deed dat en aanvankelijk ook diens opvolger, de Fransman Jean-Claude Trichet. Na 2008 kwam de omslag. De EU zag de eurocrisis niet aankomen. In 2010 noemde José Manuel Barosso, voorzitter van de Europese Commissie, de euro het 'beschermingsschild' tegen de crisis, terwijl de euro met lage rentes de schuldencrisis mee had aangewakkerd. Eind 2011 stond de euro voor de afgrond, waarop de ECB 1,1 biljoen euro in de bankensector injecteerde. Toen dat onvoldoende hielp, verklaarde Draghi medio 2012 de euro te zullen redden 'whatever it takes'. Hij werd de monetaire James Bond, zij het met een 'licence to print'.

De ECB is niet meer het geesteskind van de Bundesbank en gaat buiten zijn wettelijke mandaat. Dat ontlokte een tweestrijd binnen de Raad van Bestuur van de ECB die bestaat uit een Directie van zes personen en de presidenten van centrale banken uit de eurozone. De meerderheid bepleit een expansief monetair beleid. Een minderheid, geleid door de Bundesbank, is kritisch. Draghi staat aan de kant van de meerderheid maar de ECB is niets zonder de Bundesbank, de hoofdaandeelhouder van de ECB.

Alle wegen leiden naar Moskou

Onlangs had ik het genoegen naast Herman Van Rompuy, voorzitter van de Europese Raad, te zitten in het Europees Parlement. Ik vroeg hem waarom Europese buitenlands beleid zo ‘goedgelovig’ is, zoals de misplaatste vrijage met de Libische leider Ghadaffi en met de afgezette Egyptische president Morsi. Van Rompuy reageerde geïrriteerd en prees soft power: aardig zijn, dialoog en geld onder voorwaarden. Die aanpak stuit in de Oekraïense crisis op zijn grenzen. Het Kremlin kent alleen hard power.

Het verschil tussen de EU en Rusland is dat de eerste vage, vaak onhaalbare beloftes kan doen zoals EU-lidmaatschap, terwijl de tweede onmiddellijke, tastbare dwangmiddelen heeft. Oekraïne moet dit jaar 24 miljard euro aan Rusland betalen voor aflossing van schulden en afbetaling van onbetaalde gasrekeningen. Oekraïne staat op de rand van het faillissement. Volgens minister Timmermans kan een mogelijk Oekraïens EU-lidmaatschap nog 30 jaar duren. Oekraïens EU-lidmaatschap in 2044 versus Putin die morgen de stekker uit de Oekraïense economie kan trekken: wie staat sterker?

Een faillissement van Oekraïne keert als een boomerang terug in het gezicht van de EU, want wie betaalt de circa 35 miljard euro om het land op de been te houden? De EU kampt met lage groei en hoge werkloosheid. Burgers moeten hun buikriem aanhalen en staan niet te trappelen Oekraïne – een soort Groot Griekenland - te financieren. Europese leiders roepen de hulp in van het Internationaal Muntfonds (IMF) dat alleen overbruggingsleningen verstrekt onder strenge voorwaarden. Deze veroorzaken een diepere recessie die ten koste gaat van de zware industrie en mijnbouw in het Russisch sprekende deel van Oekraïne. Dat versterkt de divergerende krachten in het land.

Op de Krim kan de EU helemaal niets uitvoeren. De Russische Zwarte Zeevloot is daar ruim 200 jaar een instrument van de Russische machtspolitiek, tegenwoordig tot in de Middellandse Zee. Voor Moskou heeft de Krim dezelfde gevoelswaarde als Gibraltar bij de Britten en de marinebasis op Hawaii bij de Amerikanen. Het Kremlin geeft dat niet op.

Zet onze export niet op spel

 

Vorig jaar werd ik uitgenodigd voor een diner met Roger Bootle die mij werd voorgesteld als 'gerespecteerde stem' in Britse financiële kringen. Ik verheugde mij erop. Tijdens de maaltijd hield Bootle een fanatiek pleidooi voor het Britse uittreden uit de EU. Ik confronteerde hem met tegenargumenten, zoals de gevolgen voor de Britse export naar de EU. Bootle raakte geïrriteerd en werd steeds bozer. Het diner werd zelfs onaangenaam en ik verliet, wat zelden voorkomt, voortijdig de eettafel om ruzie te voorkomen.

Roger Bootle is directeur van Capital Economics, dat in opdracht van de PVV een rapport publiceerde over Nederland en de EU. Zoals Bootle een Brits uittreden (Brexit) bepleit, adviseert hij de PVV een Nederlands uittreden uit de EU, de zogenoemde Nexit. In plaats van 'gerespecteerde stem' is Bootle eigenlijk hoofeconoom van de Britse onafhankelijkheidspartij UKIP, geleid door Nigel Farage dat de Brexit predikt. Het recept is voor Nederland ingrijpender dan voor Groot-Brittannië. Met uittreding verlaat Nederland niet alleen de gemeenschappelijke markt, maar ook de eurozone en het vrij personenverkeer van Schengen.

Volgens Bootle zijn er enkele 'overgangsproblemen' maar oogst Nederland grotere voor- dan nadelen vanaf 2035. Groot-Brittannië en Nederland betalen geen geld meer aan de EU-begroting, schaffen onnodige EU-wetgeving af, voeren hun eigen immigratiebeleid, Nederland voert de gulden weer in, en de EU biedt beide landen een gunstig handelsakkoord aan. Nederland bereikt vanzelf het Zwitserleven-gevoel.

Worden EU subsidies tegen hondsdolheid verduisterd in Roemenië?

De EU subsidieert Roemenië om hondsdolheid aan te pakken. De website Deutsche Wirtschafts Nachrichten publiceerde enkele dagen geleden een artikel over de verduistering van dergelijke EU subsidies. Daarom stelde Derk Jan Eppink gisteren deze vragen aan de Europese Commissie.

De EU heeft programma's voor de uitroeiing en de monitoring van hondsdolheid in Roemenië.

1. Welke EU programma's bestaan er betreffende de uitroeiing en de monitoring van hondsdolheid in Roemenië en hoe worden deze gefinancierd?

2. Hoeveel geld ging er in 2011, 2012 en 2013 naar deze programma's?

3. Hoeveel is er begroot in de periode 2014-2021 voor deze programma's en hoe wordt de implementatie gecontroleerd?

4. Volgens de website Deutsche Wirtschafts Nachrichten worden deze EU subsidies gebruikt om straathonden in Roemenië te doden. Klopt dit?

5. Die website suggereert dat EU subsidies terechtkomen bij private hondenvangers. Bevestigt de Commissie dit?

6. De website suggereert ook dat verantwoordelijke Roemeense autoriteiten, als opdrachtgevers, EU-subsidies tegen hondsdolheid gebruiken om hondenvangers te betalen en daarbij zelf winst te maken. Bevestigt de Commissie dit?

Baudet mikt op verkeerde hoofdvogel

Historicus en rechtsfilosoof Thierry Baudet verdient een hoofdprijs voor zijn inzet in het EU-debat, maar hij schiet op de verkeerde hoofdvogel. Zijn burgerinitiatief met 63.000 ondertekenaars, aangeboden aan de Tweede Kamer, eiste een referendum bij elke overdracht van Nederlandse soevereiniteit aan de EU. Dat is een variant op de Britse EU-wet van 2011: 'elk toekomstige verdragswijziging die bevoegdheden overdraagt aan de EU is automatisch onderworpen aan een referendum'. De Britten hebben veel uitzonderingen. Ze zitten niet in de eurozone en doen niet mee aan het vrije personenverkeer van Schengen. Nederland wel. Vrijwel elk ministerie komt in aanraking met Brussel. De meeste beleidsterreinen staan op één of andere manier al in Europese verdragen. Méér is amper mogelijk waardoor een referendum een visioen blijft. Baudet moet de vraag omdraaien. Hoe kunnen bevoegdheden worden teruggehaald uit Brussel en hoe kan de Tweede Kamer waakhond worden tegen onnodige Europese wetgeving?

Pagina's